دارند . هر درى را مىكوبند و هر كارى را كه احتمال مىدهند سبب خشنودى او گردد و امواج درياى رحمتش را به حركت در آورد ، انجام مىدهند . در واقع آنها همواره در ميان خوف و رجا كه بهترين حالات مؤمن است به سر مىبرند ، خوف و ترس از كوتاهيها و اميد و رجا به فضل خدا . در پايان لحن كلام امام عليه السّلام عوض مىشود و از شرح حالات اهل ذكر به يك اندرز عمومى پرداخته مىفرمايد : « ( حال كه چنين است ) به حساب خود براى نفع خويشتن رسيدگى كن ، ( و كار به حساب ديگران نداشته باش ) زيرا ديگران حسابرسى جز تو دارند » ؛ ( فحاسب نفسك لنفسك ، فإنّ غيرها من الأنفس لها حسيب غيرك ) . اشاره به اينكه پيش از آنكه زندگى تو پايان گيرد و به برزخ و قيامت برسى و فرشتگان الهى حسابرس تو باشند خودت در اينجا به حساب خويش رسيدگى كن تا اگر خطايى از تو سر زده است جبران كنى و اگر كار نيكى داشته‌اى خدا را شكر نمايى ؛ هرگز لازم نيست در اعمال كوچك و بزرگ ديگران دقيق شوى و به حسابرسى آنها بپردازى و از خود غافل گردى چرا كه آنها براى خود حسابرسى دارند . جملهء اخير در واقع دو پيام دارد يكى همان پيام حديث معروف « حاسبوا قبل أن تحاسبوا » « 1 » است و ديگر پيام آيهء شريفهء « « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ لا يَضُرُّكُمْ مَنْ ضَلَّ إِذَا اهْتَدَيْتُمْ » اى كسانىكه ايمان آورده‌ايد مراقب خود باشيد اگر شما هدايت يافته‌ايد گمراهى گمراهان به شما زيانى نمىرساند » . « 2 » * * *

--> ( 1 ) . نهج البلاغه ، خطبهء 90 . ( 2 ) . مائده ، آيهء 105 .